یکی از بیشترین سؤالات دانشجویان آکادمی زانا از ما درباره تفاوت کوین و توکن است. آیا شما هم تفاوت بین این دو نوع کریپتوکارنسی را نمی‌دانید؟! اشکالی ندارد، ما برای آموزش اینجاییم!
زمانی کودکی خود را به یاد دارید؟! با روی کار آمدن کارت‌های بانکی، درک تفاوت بین کارت بانکی و پول نقد برای بسیاری از ما سخت بود! به یاد دارم که خواهر کوچک‌ترم یک‌بار پرسید: «این‌همه اسکناس چطور در یک کارت نازک جا می‌شود؟!!»
خب این موضوع برای بسیاری از افرادی که به‌تازگی وارد بازار ارزهای دیجیتال شده‌اند نیز وجود دارد. درک تفاوت توکن و کوین در ارز دیجیتال کمی سخت است، حتی بعضی افراد تا مدت‌ها تصور می‌کنند آن‌ها یک معنا دارند!
برای موفقیت و کسب سود خوب باید تفاوت بین این دو را بدانید. بازار ارزهای دیجیتال بسیار بزرگ و پیچیده است. باتوجه‌به آمارهای اعلام‌شده در سال 2021 بیش از 300 میلیون نفر در سراسر جهان از کریپتوکارنسی‌ها استفاده می‌کردند!
امروزه بیشتر از بیش از ۶۰۰۰ نوع مختلف ارز دیجیتال وجود دارد، تعدادی از آن‌ها کوین و سایرین توکن هستند. برای آشنایی با سکه‌ها (کوین‌ها) و توکن‌ها باید در ابتدا معنای ارزهای دیجیتالی را به‌خوبی درک کنید، بنابراین ما در این مقاله مباحث زیر را به‌طور کامل آموزش می‌دهیم:
- آشنایی با مفهوم و فناوری ارزهای دیجیتالی: بلاک‌چین و گره
- آشنایی با مفهوم کوین و توکن
- آشنایی با نحوه ساخت توکن و کوین
- درک تفاوت توکن و کوین در ارز دیجیتال
برای تبدیل به یک استاد ارزهای دیجیتال تا انتهای این مقاله با ما باشید.
ارزهای دیجیتال پول‌های اینترنتی هستند و ماهیت فیزیکی ندارند. در مقابل، ارزهای فیزیکی مانند اسکناس‌ها و سکه‌ها ملموس و دارای ویژگی‌های فیزیکی هستند. ارزهای دیجیتال از ترکیب اعداد 1 و 0 به‌وجود آمده‌اند.
دیجیتال‌کارنسی‌‌ها کاربردی مشابه پول‌های واقعی دارند. شما می‌توانید از آن‌ها برای خرید کالا و پرداخت هزینه خدمات استفاده کنید. این ارزها امکان انجام تراکنش‌های فوری و یکپارچه را در سراسر دنیا امکان‌پذیر می‌کنند.
برای مثال شخصی مقیم آمریکا می‌تواند به فردی ساکن سنگاپور با استفاده از ارزهای دیجیتال به‌صورت مستقیم هزینه خدمات خاصی را پرداخت کند. البته برای این کار هر دو طرف باید به یک شبکه ارزی متصل باشند.
برای افزایش امنیت تراکنش‌های ارزهای دیجیتال و جلوگیری از سوءاستفاده هکرها، برخی ارزهای دیجیتال با استفاده از تکنیک‌های رمزنگاری خاصی محافظت شده‌اند. به این ارزهای دیجیتال رمزنگاری شده، کریپتوکارنسی می‌گویند. آیا می‌دانید کریپتوکارنسی‌ها چگونه کار می‌کنند؟!
هیچ سازمان یا شخص خاصی ارزهای دیجیتال را کنترل نمی‌کند، بلکه وظیفه کنترل و مدیریت تراکنش‌های ارزهای دیجیتال برعهده کامپیوترهای خاصی در سراسر دنیا است. به هر کامپیوتر یک گره یا نود (node) می‌گویند.
تراکنش‌های ارزی براساس الگوها و قوانین ریاضی از پیش برنامه‌ریزی‌شده در هر گره (کامپیوتر) مدیریت می‌شود. ارزهای دیجیتال با یک سیستم خاص برای ثبت گزارش‌ها و اطلاعات به‌نام بلاک‌چین کار می‌کنند.
هر بلاک‌چین از یک زنجیره بلوک به‌وجود آمده و هر بلوک وظیفه نگهداری از اطلاعات خاصی از تراکنش‌ها را برعهده دارد. اطلاعات موجود در هر بلاک‌چین با استفاده از روش‌های رمزنگاری، در برابر تغییر مصون شده‌اند.
به‌طورکلی، فرایند زیر هنگام تراکنش‌های ارزی رخ میدهد:
- شما یک ارز دیجیتال مانند بیت‌کوین یا اتریوم می‌خرید.
- اطلاعات تراکنش شما از راه گره‌های بیت‌کوین (کامپیوترها) ارسال می‌شوند.
- گره‌ها تراکنش را تأیید می‌کنند.
- پس از تأیید، تراکنش شما در کنار سایر تراکنش‌ها گروه‌بندی می‌شود تا یک بلوک جدید تشکیل و به زنجیره بلاک‌چین افزوده شود.
- بلوک تکمیل‌شده برای جلوگیری از حذف یا تغییر رمزگذاری می‌شود.
حالا که با مفهوم ارزهای دیجیتال و فناوری آن‌ها آشنا شدید، به‌سراغ معرفی انواع دیجیتال‌کرنسی‌ها می‌رویم.
همه ارزهای دیجیتال با بلاک‌چین کار می‌کنند، اما تفاوت‌های بنیادی دارند. به‌طورکلی، دو نوع ارز دیجیتال وجود دارد: کوین (coin) و توکن (token)
تقریباً همه افراد یک‌بار توکن را با سکه (کوین) اشتباه گرفته‌اند. در واقع سکه و توکن بسیار شبیه هستند. هر دو ارزش مالی دارند و می‌توانند در تراکنش‌ها و معاملات استفاده شوند.
شما می‌توانید سکه‌ها و توکن‌ها را معامله کنید. تفاوت کوین و توکن در کارآمدی آن‌هاست. کارهایی وجود دارد که می‌توانید فقط با توکن انجام دهید و نه با سکه! از سوی دیگر، برخی از بازارها فقط سکه را می‌پذیرند.
در ادامه برویم به معنای هر یک از این دو به‌صورت کامل بپردازیم:
زمانی که بیت‌کوین برای اولین‌بار به بازار عرضه شد، معیاری برای معنای سکه بودن تعیین کرد. هر کوین (سکه) با ویژگی‌های زیر تعریف می‌شود:
۱. وجود یک بلاک‌چین اختصاصی
هر سکه، یک بلاک‌چین مخصوص به‌خودش دارد. آن بلاک‌چین مخصوص، تمامی تراکنش‌های مربوط به آن ارز را ثبت و نگهداری می‌کند. وقتی با اتریوم برای شخص دیگری پول پرداخت می‌کنید، رسید آن به بلاک‌چین مخصوص اتریوم می‌رود.
اگر همان شخص بعداً با بیت‌کوین به شما پول پرداخت کند، رسید به بلاک‌چین مخصوص بیت‌کوین می‌رود. هر تراکنش با رمزگذاری محافظت می‌شود و برای هر عضو شبکه قابل‌دسترسی است.
۲. داشتن عملکردی مانند پول نقد
سکه‌ها به‌عنوان پول عمل می‌کنند. بیت‌کوین تنها باهدف جایگزینی با پول سنتی ایجاد شد. جذابیت موجود در تناقض شفافیت تراکنش‌ها در کنار ناشناسی افراد باعث ایجاد سکه‌های دیگری از بیت‌کوین مانند لایت‌کوین شد.
شما امروزه می‌توانید از بسیاری از شرکت‌های بزرگ مانند آمازون، مایکروسافت و تسلا کالا و خدمات را با استفاده از سکه‌های کریپتوکارنسی بخرید، درست مانند پول نقد!
۳. سکه‌ها قابل استخراج هستند
قابلیت استخراج، یکی دیگر از ویژگی‌های هر سکه است. دو راه برای به‌دست‌آوردن سکه‌های ارز دیجیتالی وجود دارد: یک راه استخراج است، اما متأسفانه بیت‌کوین زیادی برای استخراج باقی نمانده است، بنابراین این راه هر روز سخت‌تر می‌شود.
روش دیگر اثبات سهام، رویکردی مدرن تر برای کسب سکه است. در روش اثبات سهام شما با تأیید تراکنش‌ها، به‌عنوان پاداش ارز دیجیتالی دریافت می‌کنید. این راه از نظر مصرف انرژی به‌صرفه‌تر و انجام آن آسان‌تر است.
در کنار مفهوم کوین، کلمه‌ای دیگر به‌نام آلتکوین وجود دارد. مفهوم آلتکوین یکی از پربحث‌ترین موضوع‌ها در دوره‌های آموزشی سرمایه‌گذاری زانا آکادمی است. آیا شما معنای آلتکوین را می‌دانید؟
واژه آلتکوین (altcoin) به معنای کوین‌های جایگزین است. به عبارت ساده‌تر به هر سکه‌ای به‌جز بیت‌کوین، آلتکوین می‌گویند. پس از بیت‌کوین، 10 ارز رمزنگاری شده آلتکوین محبوب به شرح زیر است:
- اتریوم (Ethereum)
- ایکس‌آر‌پی (XRP)
- تتر (Tether)
- کاردانو (Cardano)
- پولکادات (Polkadot)
- استلر (Stellar)
- یو‌اس‌دی کوین (USD Coin)
- دوج‌کوین (Dogecoin)
- چین‌لینک (Chainlink)
- یونی‌سواپ (Uniswap)
پس از شهرت بیت‌کوین، هزاران آلتکوین جدید ایجاد و به اکوسیستم کریپتو‌ها اضافه شده است. همان‌طور که در لیست بالا دیدید، اتریوم محبوب‌ترین آلتکوین موجود است.
براساس آمارهای سایت ردیابی قیمت CoinMarketCap، تا فوریه 2022 بیش از 17000 نوع ارز دیجیتال وجود دارد. بیت‌کوین تقریباً نیمی از کل ارزش بازار ارزهای دیجیتال و اتریوم تقریباً یک‌چهارم آن را تشکیل میدهد.
حالا که با مفهوم سکه و آلت کوین آشنا شدید، برای درک کامل تفاوت توکن و کوین در ارز دیجیتال باید با مفهوم توکن نیز به‌طور کامل آشنا شوید. در ادامه به این مبحث می‌پردازیم.
توکن‌ها برخلاف سکه‌ها، بلاک‌چین مخصوصی برای خود ندارند. در عوض، آن‌ها روی بلاک‌چین‌های سایر ارزهای دیجیتال مانند اتریوم کار می‌کنند. برای مثال بی‌ای‌تی (BAT) و بی‌ان‌تی (BNT) برخی از رایج‌ترین توکن‌هایی متکی بر بلاک‌چین اتریوم هستند.
توکن‌ها گاهی نشان‌دهنده سهم یک شرکت، پروژه‌ای خاص یا یک اپلیکیشن هستند. به بیان ساده‌تر آن‌ها دارایی‌های شما را نشان می‌دهند. برای مثال بلیت کنسرت، یک توکن است و شما می‌توانید در زمان (روز کنسرت) و مکانی خاص (سالن کنسرت) از آن استفاده کنید.
شما نمی‌توانید از بلیت کنسرت برای پرداخت صورت‌حساب خود در رستوران خود استفاده کنید، توکن شما فقط در همان سالن کنسرت ارزشمند است. توکن‌ها نیز دقیقاً مانند بلیت کنسرت در موقعیت‌های خاصی ارزشمند و قابل‌استفاده هستند.
یکی از نکات جالب در مورد توکن‌ها چگونگی ساخت آن‌هاست. آیا می‌دانید توکن‌ها چگونه ساخته می‌شوند؟!
ساخت توکن بسیار ساده‌تر از کوین است. امکان ساخت توکن‌ها روی هر بلاک‌چینی با قراردادهای هوشمند و زبان برنامه‌نویسی وجود دارد. هر بلاک‌چین استانداردهای مخصوص خودش را برای ساخت توکن ارائه میدهد.
برخی از شبکه‌ها مانند اتریوم قالب‌هایی را به شما برای ساخت توکن ارائه می‌کنند، بنابراین شما می‌توانید توکن‌های خود را بسازید و تجارت‌تان را شروع کنید! برای مثال، زبان برنامه‌نویسی در بلاک‌چین اتریوم، سالیدیتی نام دارد و به توکن‌هایی که با این زبان در اتریوم ساخته می‌شوند، توکن ERC-۲۰ می‌گویند.
براساس آمارهای اعلام‌شده، امروزه بیشتر از 80 درصد از کل توکن‌ها روی بلاک‌چین اتریوم ساخته می‌شوند. پس از اتریوم بلاک‌چین‌های بایننس، کازماس (Cosmos)، تزوس (Tezos) و ترون (Tron) بیشترین سهم بازار تولید توکن را به‌خود اختصاص داده‌اند.
ساخت توکن بسیار کم‌هزینه است و کمتر از یک ساعت زمان می‌خواهد. این موضوع به هرکسی با دانش کم امکان ساخت توکن را میدهد. در صرافی‌های غیرمتمرکز (مانند Uniswap) تراکم بالایی از این نوع فعالیت وجود دارد.
ساخت یک توکن به‌تنهایی ارزشمندی آن را تضمین نمی‌کند. بسیاری از سکه‌های ارزشمند در ابتدا روی یک بلاک‌چین دیگر ساخته شده بودند و توسعه‌دهندگان پس از موفقیت، یک بلاک‌چین اختصاصی برای آن‌ها ساخته‌اند.
برای مثال ارز دیجیتال بایننس‌کوین در ابتدا روی بستر ERC۲۰ ساخته شد و پس از شهرت و محبوبیت، سازندگان بلاک‌چین اختصاصی BEP۲ را برای این سکه طراحی کردند. توکن‌ها کاربردهای مختلفی دارند، در ادامه به آن‌ها می‌پردازیم.
همان‌طور که خواندید، هر توکن باهدف خاصی ساخته شده است و فقط در موقعیت‌های خاصی استفاده می‌شود، مثال بلیت کنسرت را به یاد دارید؟! البته باید بگوییم که دسته‌بندی این توکن‌ها فقط برای آسان‌سازی فهم معنای آن‌ها کاربرد دارد.
ممکن است یک توکن در چند دسته‌بندی قرار بگیرد. به‌طورکلی 3 نوع توکن در بازار وجود دارد:
۱. توکن‌های سودمند (Utility tokens) را می‌شناسید؟
همان‌طور که از اسم این توکن‌ها مشخص است، توکن‌های سودمند فقط در شرایط خاصی که بلاک‌چین آن‌ها ارائه می‌کند، سودمند و ارزشمند هستند. برای مثال اگر از بلاک‌چین سینما یک توکن سودمند بخرید، می‌توانید از آن فقط در سینما برای تماشای فیلم استفاده کنید.
در یک مثال واقعی، توکن کاربردی وتور (Vethor) در بلاک‌چین وی‌چین (Vechain) برای کارمزد شبکه‌های سوختی استفاده می‌شود.
۲. توکن‌های امنیتی (Security token) چیست؟
توکن‌های امنیتی، مالکیت شما را روی یک دارایی دیجیتال یا غیردیجیتال (مانند سهام یک شرکت یا سند منزل) ثابت می‌کند. دولت‌ها برای رفع مشکلات نظارت روی دارایی‌های افراد، توکن‌های امنیتی را به‌وجود آوردند.
۳. توکن‌های قابل معامله (Transactional Token) را می‌شناسید؟
این نوع توکن‌ها، مانند سایر ارزها برای انجام معاملات و خریدوفروش کالا یا خدمات کاربرد دارند. توکن‌های قابل معامله یکی از معروف‌ترین انواع توکن‌ها هستند.
حالا که با معنای توکن‌ها و کوین‌ها آشنا شدید، به‌سراغ جمع‌بندی تفاوت توکن و کوین در ارز دیجیتالی می‌رویم.
تراکنش‌های توکن‌ها روی قراردادهای هوشمندی متکی هستند، درحالی‌که تراکنش‌های سکه‌های ارزهای دیجیتالی با بلاک‌چین انجام می‌شوند. این قراردادها مجموعه‌ای از کدها برای تسهیل معاملات یا پرداخت‌ها بین کاربران هستند.
هر بلاک‌چین از قرارداد هوشمند مخصوص به خودش استفاده می‌کند. درواقع هنگامی که شما یک توکن را خرج می‌کنید، آن توکن به‌صورت فیزیکی از مکانی به مکان دیگر منتقل می‌شود.
این مورد یکی از تفاوت‌های کوین و توکن ارز دیجیتال است. زمانی که شما یک سکه را استفاده می‌کنید، آن سکه به‌صورت فیزیکی منتقل نمی‌شود. شبیه این اتفاق هر روز در بانک رخ میدهد.
زمانی را تصور کنید که از حساب بانکی خود مبلغی پول برای شخص دیگری می‌فرستید، پول شما به‌صورت فیزیکی به جایی نمیرود، بلکه فقط موجودی هر دو حساب تغییر می‌کند.
همین اتفاق در بلاک‌چین نیز می‌افتد، درواقع با خریدوفروش کوین‌ها فقط موجودی کیف پول شما تغییر می‌کند.
از تفاوت کوین و توکن می‌توانیم به ارزش آن‌ها اشاره کنیم. سکه‌ها در واقع نسخه‌های دیجیتالی پول هستند اما توکن‌ها نوعی دارایی واقعی (مانند سهم یک شرکت) محسوب می‌شوند.
برخی توکن‌ها ارزش بیشتری نسبت به سکه‌ها و سایر توکن‌ها دارند. علی‌رغم این موضوع ازآنجایی‌که معمولاً محدودیت‌هایی برای محل خرجکردن یک توکن وجود دارد، نقدینگی سکه‌ها بیشتر است.
شما می‌توانید با استفاده از کوین‌های خود، هر تعداد توکن موردنظرتان را بخرید اما امکان خرید کوین با توکن وجود ندارد! به عبارت ساده یک توکن چیزی که شما دارید را نشان میدهد، درحالی‌که یک سکه نشان‌دهنده چیزی است که شما قادر به داشتن آن هستید.
یک تفاوت کوین و توکن، کیف پول ذخیره‌سازی آن‌هاست. هر کوین یک کیف پول با آدرس اختصاصی خود دارد. برای مثال بیت‌کوین و اتریوم کیف پول‌های مخصوص به خودشان را دارند و شما نمی‌توانید دارایی‌های خود را بین آن‌ها ردوبدل کنید.
این موضوع در توکن‌ها وجود ندارد، شما می‌توانید توکن‌ها را به‌راحتی به هر آدرسی در بلاک‌چین بفرستید.
بسیاری از افرادی که به‌تازگی وارد بازارهای ارز دیجیتال شده‌اند، تصور می‌کنند توکن و کوین به یک معنا هستند، البته شما بعد از مطالعه این مقاله متوجه اشتباه بودن این تصور شده‌اید، مگر نه؟!
اصلی‌ترین و مهم‌ترین تفاوت کوین و توکن در نحوه ساخت آن‌هاست. کوین‌ها بلاک‌چین‌های اختصاصی خودشان را دارند ولی توکن‌ها روی سایر بلاک‌چین‌ها ساخته می‌شوند.
برای ساخت توکن لازم نیست از صفر شروع به برنامه‌نویسی بلاک‌چین کنید، ریسک هک‌شدن بلاک‌چین‌های تازه‌ساخت به‌دلیل امنیت پایین وجود دارد. بلاک‌چین اتریوم یکی از معروف‌ترین موارد برای ساخت توکن است.
برای تبدیل‌شدن به یک متخصص بازارهای ارزهای دیجیتال، باید توکن‌ها و کوین‌ها را به‌خوبی بشناسید. دوره‌های آموزشی و کلاس‌های آکادمی زانا به شما در سرمایه‌گذاری موفق و پرسود در بازارها کریپتو کمک می‌کنند. برای دریافت اطلاعات بیشتر از راه واتس‌اَپ یا تماس با مشاوران زانا در تماس باشید.
به‌نظر شما سرمایه‌گذاری در توکن بهتر است یا کوین؟! از دیدگاه شما مهم‌ترین تفاوت کوین و توکن در ارز دیجیتال چیست؟! آیا شما تجربه‌ای از استفاده از کلاس‌ها و دوره‌های آموزشی زانا داشته‌اید؟!
مشتاقانه منتظر شنیدن نظرات و پیشنهادهای شما هستیم. اگر در زمینه سرمایه‌گذاری در کوین یا توکن خاصی تجربه دارید، با ما در قسمت نظرات به اشتراک بگذارید. فراموش نکنید این مقاله فوق‌العاده مفید و خواندنی را برای دوستان و آشنایان‌تان بفرستید.